Diapresentatie als samenvatting

 

Om snel een overzicht te krijgen van het ontstaan en uitbreiding van de familie over de Zuidelijke en Noordelijke Nederlanden kunt u het beste de volgende diapresentatie bekijken.

 

Klik hier voor diapresentatie

 

Als de diapresentatie verschijnt zijn er drie belangrijke commando's:

• Met toets F11 krijgt u een beter diabeeld.

• Door linksonder op Overzicht te klikken verdwijnt het linkerframe, waardoor een beter beeld.

• Door middenonder op de rechterpijl te klikken gaat u naar het volgende diabeeld.

• Door rechtsonder op Diavoorstelling te klikken verloopt de diavoorstelling automatisch.

 

 

Ontwikkeling onderzoek in vogelvlucht

 

Waarom zijn er momenteel meerdere stambomen van de familie en niet één enkele stamboom?

In een goede stamboom zijn alle daarin voorkomende familieleden aantoonbaar familie van elkaar; neven, nichten, ooms, tantes, enzovoorts. Daarbij komt men aan de stam van de boom steeds terecht bij één stamvader.

 

De stamboom van de “Nederlandse” familie is oorspronkelijk door Luca Hofstee gepubliceerd in Nederlands Patriciaat, 45^e jaargang 1959, uitgave van het Centraal Bureau voor Genealogie te 's-Gravenhage.

Als stamvader was op dat moment bekend Lambert Jansz. Bijvoet uit Alkmaar.

 

De stamboom van de “Belgische” familie is oorspronkelijk gepubliceerd in 1958 door E.M.A.H. Delhougne in Genealogieën, deel 2, pagina 19-31. Stamvader was op dat moment Antonius Bijvoet, overleden in Neerpelt op 2-11-1688.

 

Ondanks het feit dat beide familietakken uit Neerpelt afkomstig zijn, is er tot op heden geen direct familieverband gevonden tussen bovengenoemde Nederlandse en Belgische Bijvoeten, zodat er nog steeds twee afzonderlijke stambomen van de familie Bijvoet bestaan.

 

De oorsprong van de Bijvoeten is steeds te vinden in Pelt (Neerpelt en Overpelt), een paar dorpen op (tegenwoordig) Belgisch grondgebied tussen Hasselt en Eindhoven. Vermoedelijk zijn diverse gezinnen voornamelijk als teut (soort marskramer) naar noordelijker streken getrokken. Het verhaal over de teuten en hun emigratie is te vinden in het boek van Mertens: De handel en wandel van de teuten.

 

Op deze website is meer te vinden over het hoe en waarom van de teuten. Teuten waren een soort marskramers, echter gecombineerd met een bepaald ambacht (haarteuten, koperteuten, enz.). Teuten bedreven hun handel alleen of in groepsverband (compagnieën, meestal familieleden). Om commerciële reden kwamen ze elk jaar terug op hun afzetgebied. Alleen op die manier verkregen ze het vertrouwen van hun klanten. Het afzetgebied was in die tijd niet groter dan een aantal dorpen in een bepaalde streek (hoogstens twee uur gaans). Vermoedelijk zijn een aantal teuten op een gegeven moment blijven wonen in hun afzetgebied. Afzonderlijke teuten (of gezinscompagnieën) vestigden zich bijvoorbeeld in Spanbroek (Noord-Holland), Twente (Overijssel) of Wymbritseradeel (Friesland).

 

Rond 2000 hebben een aantal familieleden (van de Belgische en de Nederlandse tak) de koppen bij elkaar gestoken en de Bijvoet & Byvoet Stichting opgericht. Voornaamste doel van de Stichting is te komen tot één enkele stamboom van de familie.

Hoe in de loop van de jaren het genealogisch onderzoek resultaat heeft gehad, is te zien in voornoemde diapresentatie.

 

Het doel van de Stichting is uiteraard om uit de legpuzzel van alle familietakken en familietakjes uiteindelijk te komen tot één stamboom van één familie Bijvoet, waarin dus alle opgenomen familieleden aantoonbaar familie van elkaar zijn.

 

Opvallend is dat de meeste familietakken hun stamvader hebben in Neerpelt. Dat betekent dat vooral in Neerpelt verder gezocht moet worden naar de relatie van de diverse stamvaders.

 

Er zijn uit de dooparchieven en dergelijke vele gegevens bekend van Bijvoeten uit Neerpelt in de 17^e en 18^e eeuw. Helaas bestaan die Bijvoeten weer uit vele afzonderlijke stamboompjes die niet aan elkaar gerelateerd zijn. Het vermoeden bestaat daarom dat de gemeenschappelijke voorvader van de familie Bijvoet te vinden is in de 16^e eeuw of eerder. Daarvoor worden momenteel bijzondere archieven geraadpleegd door Leni Thiers zoals de Gichten van de Bank van Pelt in het Rijksarchief te Hasselt.

 

 

De drie stambomen,

waarvan elke stamvader afkomstig is uit Neerpelt

 

Hollandse tak

met als huidige stamvader Dierick Beyvoets,

geboren ca. 1620 te Neerpelt.

De onderlegger voor de Hollandse tak wordt gevormd door eerdergenoemde publicatie in Nederlands Patriciaat. In de 17^e eeuw waren deze Bijvoeten blekers te Bloemendaal. Wim Post die een boek geschreven heeft over deze familie, gaf dit boek dan ook als titel: De Blekersfamilie te Bloemendaal. Daarna kwamen deze Bijvoeten in het bloembollenvak terecht. Ook hiervan is een boek verschenen geschreven door Wim Post, namelijk "Bloeiende Bedrijvigheid". Kenmerkend is de volgende alinea op bladzijde 76:

Een groot deel van de inwoners in Overveen en Bloemendaal zijn katholiek. Dat wordt gedeeltelijk veroorzaakt door de blekers uit het zuiden die zich hier vanaf het einde van de 16e eeuw vestigden.

Door het speurwerk van de Stichting kon al snel worden geconcludeerd dat de Nederlandse Bijvoeten ook afkomstig zijn uit Neerpelt in België. De gemeente Neerpelt beschikt over een uitstekend archief, dat ook via Internet is te raadplegen. Ook de provincie Noord-Limburg in België beschikt over een uitstekend archief op Internet. In die archieven komen vele familieleden voor. Stamvader van de Hollandse tak is op dit moment is dan ook niet meer de Nederlander Lambert Bijvoet uit Alkmaar, maar de Belg Dierick Beyvoets uit Neerpelt. Dierick Beyvoets is geboren ca. 1620. Zijn kinderen verhuisden circa 1660 richting Alkmaar.

 

Brabantse tak

met als huidige stamvader Stamvader Buijvoets,

geboren ca. 1650 te Neerpelt.

De onderlegger voor de Belgische tak wordt gevormd door eerdergenoemde publicatie van Delhougne. Stamvader van deze tak is Antonius Buijvoets uit Neerpelt in België. De nakomelingen van Antonius hebben tot 1800 in Neerpelt gewoond. Daarna verhuisden ze naar de directe omgeving (voornamelijk naar Geertruidenberg).

In 2002 ontdekten we in het telefoonboek nog een familietak in Twente met de “originele” schrijfwijze Buijvoets. Na enig puzzelen bleek ook deze familietak rechtstreeks afkomstig uit Neerpelt. In Neerpelt vonden we daarna familieverband met de Brabantse tak.

Hoewel de stamvader van de Hollandse tak en de stamvader van de Belgische tak beiden afkomstig zijn uit Neerpelt, is er (nog) geen familieverband te vinden tussen beide heren. Er zijn en blijven dus op dit moment twee aparte stambomen bestaan.

 

In deze Brabantse tak is veel aangetrouwde familie uit Neerpelt opgenomen. Dit is vooral gedaan om mogelijke familieverbanden te kunnen vinden. het gevolg is geweest, dat er een paar familieleden in deze stamboom zijn opgenomen zonder aantoonbaar bloedverwantschap met Stamvader Buijvoets. Het betreft:

• Johannes Teukens (1635-1667) x Catharina Buijvoets (1635-1696)

• Cornelius Buijvoets (1600-) x Lyske Toenen (1602-)

• Hubertus Buyvoets (1676-1736) x Petronella van Bettenbosch (1670-1745)

 

 

Friese tak

met als huidige stamvader Hubertus Beyvoets,

geboren ca. 1670 te Neerpelt.

Een aantal generaties Bijvoeten waren woonachtig in Friesland, voornamelijk in Sneek en Wymbritseradeel. De stamvader van deze tak is Hubertus Beyvoets, afkomstig uit Neerpelt. Zijn nakomelingen hebben tot 1840 in Neerpelt gewoond, en zijn daarna vetrokken naar Friesland. Ook hier is in de archieven van Neerpelt (nog) geen familieverband aan te wijzen met eerdergenoemde stamvaders uit hetzelfde dorp.

In Friesland is de schrijfwijze van de familienaam meestal Bijvoets.

 

De twee stambomen,

waarvan elke stamvader afkomstig is uit N-Holland

 

Huidige stamvaders Arien en Teunis Bijvoet
In Noord-Holland kennen we momenteel (medio 2005) drie stambomen. Het is nog niet mogelijk om bloedverwantschap aan te tonen tussen deze drie stambomen of met een van de andere stambomen. Enerzijds bestaat het vermoeden bestaat dat deze familietakken uiteindelijk gekoppeld kunnen worden aan de afstammelingen van Dierick Beyvoet. Anderzijds is het niet onmogelijk dat deze familietakken rechtstreeks voorouders hebben uit Neerpelt.

 

Enkele kleinere stamboompjes

 

Huidige stamvader Antonius Bijvoet

(geboren ca. 1660 Neerpelt)

Hoewel het hier een kleine familietak betreft van slechts twee generaties, is deze apart gehouden, omdat Ariaantje geboren is in Neerpelt en rond 1680 emigreert naar Alkmaar; vermoedelijk zonder haar overleden (?) man Antonius Bijvoet. De gegevens zijn verkregen uit doopregisters van Alkmaar en het Historisch Kadaster Alkmaar (HKA). Een CD met de gegevens is in ons bezit. Mogelijk kan deze familietak een brug vormen tussen de familieleden uit Neerpelt en uit West Friesland.

 

Huidige stamvader Lourens Bijvoet

Langzamerhand groeide in de Verzameling Buijyvoets (zie hieronder) door diverse aanvullingen een stamboompje met voorouders in Den Haag en Delft. Gelet ook op de mooie documenten die in de archieven van Den Haag gevonden werden, is deze familietak in 2007 als aparte stamboom opgenomen.

 

 

De verzamelingen

 

Familieleden die niet ondergebracht konden worden in een van bovengenoemde stambomen, hebben we ondergebracht in aparte bestanden. Ook deze bestanden zijn op de website gepubliceerd, zodat ook de gegevens van deze familieleden geraadpleegd kunnen worden. Belangrijk doel van de Stichting is alle namen uit deze verzamelingen uiteindelijk te kunnen overhevelen naar een van de bekende stambomen. 

 

Verzameling Buijyvoets
Tijdens het verzamelen van Bijvoeten, werden vooral in Nederland een aantal families gevonden die hooguit een paar generaties omvatten. Deze "losse" Bijvoeten zijn in een apart computerbestand opgenomen, welke we hebben genoemd de Verzameling Buijyvoets. We hopen dat deze stukjes van de legpuzzel in de loop van het verdere onderzoek gekoppeld kunnen worden aan de meer uitgebreide stambomen.

 

Verzameling Pelt
De gemeente Overpelt (inclusief buurgemeente Neerpelt) in België beschikt over een prachtige website waar heel wat Bijvoeten (met heel verschillende schrijfwijzen) in voorkomen. Ook de provincie Noord-Limburg heeft voor ons Bijvoeten een prachtige website. Voor de adressen (URL's) van deze websites wordt verwezen naar het hoofdstuk "Interessante links op het WWW" op onze website. Deze archieven bevatten de gegevens van de oudste ons bekende Bijvoeten die leefden rond 1600. De oudste Bijvoet in onze verzameling is vermoedelijk Paulus Boeyvoets die rond 1580 geboren is in Overpelt. Het idee is dat de eerste Bijvoeten woonden in Overpelt en dat de meeste latere Bijvoeten in Neerpelt woonden. Uit deze verzameling hebben we alle Bijvoeten gelicht die gekoppeld konden worden aan een van bovengenoemde stambomen. De rest van de verzameling, die bestaat uit een groot aantal kleinere stamboompjes, hebben we intact gelaten in een apart bestand. Dit bestand hebben we genoemd de Verzameling Pelt.
Frappant zijn de verschillende achternamen voor een en dezelfde familie. Zo vinden we bijvoorbeeld:
Vanhove = Knevels = Vliegen = Jut(t)en.
Smets = Smedts = Smits

Aerts= Pinxten

 

 

Waar zijn we mee bezig?

 

Momenteel wordt op twee fronten aan de stamboom gewerkt. Aan de wortels (Neerpelt) en aan de uitlopers van de boom.

 

Genealogisch onderzoek aan de wortel

Het onderzoek concentreert zich in het Rijksarchief in Hasselt, en dan met name de Gichten (soort aktes) van de Bank van Pelt. Aangezien de aktes uit de 16e en 17e eeuw voor ons hobbyisten praktisch onleesbaar zijn hebben we in 2006 medewerking gekregen van studente Leni Thiers.

 

Genealogisch onderzoek aan de uitlopers

We hebben de indruk dat de stambomen in de 18e vrij compleet is. De stamboom in de 19e eeuw wordt vrij compleet gemaakt door publicaties van registers op het Internet. Een mooi voorbeeld hiervan is de website van GENLIAS, waarbij met vrijwilligers alle gemeentelijke registers openbaar worden gemaakt via Internet. Blijft over de 20e eeuw. Misschien een beetje optimistisch, maar met behulp van de leden van de Bijvoet & Byvoet Stichting wordt geprobeerd de stamboom in de kruin zo compleet mogelijk te maken.